كَبِيراً إِلى أَجَلِهِ ذلِكُمْ أَقْسَطُ عِنْدَ اللَّهِ وَ أَقْوَمُ لِلشَّهادَةِ وَ أَدْنى أَلَّا تَرْتابُوا إِلَّا أَنْ تَكُونَ تِجارَةً حاضِرَةً تُدِيرُونَها بَيْنَكُمْ فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُناحٌ أَلَّا تَكْتُبُوها وَ أَشْهِدُوا إِذا تَبايَعْتُمْ وَ لا يُضَارَّ كاتِبٌ وَ لا شَهِيدٌ وَ إِنْ تَفْعَلُوا فَإِنَّهُ فُسُوقٌ بِكُمْ وَ اتَّقُوا اللَّهَ وَ يُعَلِّمُكُمُ اللَّهُ وَ اللَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ وَ إِنْ كُنْتُمْ عَلى سَفَرٍ وَ لَمْ تَجِدُوا كاتِباً فَرِهانٌ مَقْبُوضَةٌ فَإِنْ أَمِنَ بَعْضُكُمْ بَعْضاً فَلْيُؤَدِّ الَّذِي اؤْتُمِنَ أَمانَتَهُ » « 1 » « اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد ، هنگامى كه بدهى مدّت‌دارى ( به خاطر وام يا معامله ) به يكديگر پيدا كنيد ، آن را بنويسيد ، بايد نويسنده‌اى از روى عدالت ( سند بدهكارى را ) بنويسد ، كسى كه قدرت بر نويسندگى دارد ، نبايد از نوشتن خوددارى كند و همان‌طور كه خدا به او تعليم داده ، بايد بنويسد و آن كسى كه حق بر ذمّهء اوست ، بايد املا كند . بدهكار بايد از خدا بپرهيزد و چيزى را فرو گذار نكند . هرگاه كسى كه حق بر ذمّهء اوست ( بدهكار ) ، سفيه يا ( از نظر عقل ) ضعيف ( مجنون ) و يا ( به خاطر لال بودن ) توانايى بر املا كردن ندارد ، بايد ولىّ او املاء كند . ولى ( نيز ) بايد عدالت را رعايت كند ، علاوه بر اين دو شاهد بگيريد ، ( اين دو شاهد ) از مردان شما باشند و اگر دو مرد نباشند ، كافى است يك مرد و دو زن شهادت دهند ، از كسانى كه مورد رضايت و اطمينان شما باشند ، تا اگر يكى انحرافى يافت ، ديگرى به او يادآورى كند . هرگاه شهود را ( براى تحمّل شهادت ) دعوت كنند ، خوددارى ننمايند ، و از نوشتن ( بدهى ) كوچك يا بزرگ كه داراى مدّت است ، ملول و خسته نشويد ! اين در نزد خدا به عدالت نزديك‌تر و براى شهادت مستقيم‌تر و براى جلوگيرى از شكّ و ترديد بهتر است . مگر اين‌كه دادوستد نقدى باشد كه ( جنس و قيمت را ) در ميان خود دست‌به‌دست كنيد ، در آن صورت گناهى بر شما نيست كه آن را ننويسيد . هنگامى كه خريدوفروش ( نقدى ) مىكنيد ، شاهد بگيريد . هيچ‌گاه نبايد نويسنده سند و شهود ( به خاطر اداى حق و عدالت ) مورد ضرر و زيان و آزار قرار گيرند ، كه اگر چنين كنيد ، از فرمان خدا خارج شديد . و از خدا بپرهيزيد ، خداوند آنچه مورد نياز شما در زندگى مادّى و معنوى است به شما تعليم مىدهد . و او از همهء مصالح و مفاسد مردم آگاه است و آنچه خير و صلاح آنهاست ، براى آنها مقرّر مىدارد . و هرگاه در سفر بوديد و نويسنده‌اى نيافتيد ( تا اسناد معامله را براى شما تنظيم كند و قرارداد را بنويسد ) ، گروگان بگيريد ! اگر بعضى از

--> ( 1 ) - بقره ( 2 ) آيه‌هاى 283 - 282 .